Yapay zekâ küresel seçimleri etkilemek için nasıl kullanılıyor? – Tactical Tech

Tactical Tech’in bu yazısı ilk olarak 3 Nisan 2026’da Global Voices‘de yayınlandı. 

Yapay zeka araçları, sevdiğiniz ve sevmediğiniz adaylar için kampanyaların daha etkili olmasına yardımcı olur.

Bu yazı, Global Voices’ın Nisan 2026 tarihli “Yapay Zekaya İnsan Bakış Açıları” başlıklı özel serisinin bir parçasıdır. Bu seri, yapay zekanın küresel çoğunluk ülkelerinde nasıl kullanıldığına, kullanımının ve uygulanmasının bireysel toplulukları nasıl etkilediğine, bu yapay zeka deneyinin gelecek nesiller için ne anlama gelebileceğine ve daha fazlasına dair bilgiler sunacaktır. Bu yayına buradan bağış yaparak destek olabilirsiniz.

Bu makale, Safa Ghnaim tarafından Goethe-Institut Brezilya ile işbirliği içinde yazılmış ve orijinal olarak DataDetoxKit.org‘da yayınlanmıştır. Düzenlenmiş bir versiyonu, ortaklık anlaşması kapsamında Global Voices tarafından yeniden yayınlanmıştır.

Seçim döneminde, siyasi adayların her yerde, her zaman, sizin önemsediğiniz her konuda konuştukları izlenimi edinebilirsiniz. Peki, politikacılar ve diğer nüfuz sahipleri sizin hangi mesajları görmek ve duymak istediğinizi, hatta bunları ne zaman ve nerede görmek istediğinizi nasıl biliyorlar?

Avucunuzdaki akıllı telefon bazen bir kristal küre gibi görünebilir. Ancak tıpkı kurnaz bir medyumun sizin hakkınızdaki ipuçlarını kullanarak duymak istediğiniz şeyleri söylemesi gibi, siyasi partiler de kişisel verilerinizi kullanarak sizi ikna etme olasılığı en yüksek mesajlarla hedefleyebilirler. Kişisel veriler, Şili, Gürcistan, Hindistan, İtalya, Kenya, Malezya, Nijerya ve Amerika Birleşik Devletleri de dahil olmak üzere dünyanın dört bir yanındaki seçimlerde kullanılmıştır.

Günümüzde şirketler, kampanyalarının mesajlarını ve hedeflemelerini daha etkili, ikna edici ve kalıcı hale getirmek için yapay zeka (YZ) araçlarıyla denemeler yapıyorlar; bu, hem desteklediğiniz adaylar hem de desteklemediğiniz adaylar için geçerli.

Kimin Etkileme Gücü Var?

Hem çevrimiçi hem de çevrimdışı olarak sürekli doğrudan ve dolaylı mesajlar, dürtüler ve ipuçları alıyoruz; bunlar görüşlerimizi, davranışlarımızı ve eylemlerimizi değiştirebilir. Aslında, etki birçok şekilde ve çeşitli yollarla uygulanabilir; bu mutlaka kötü bir şey değildir, ancak bunun farkında olmak önemlidir.

“Influencer” unvanı genellikle Instagram, TikTok ve YouTube gibi platformlarda geniş takipçi kitlesine sahip sosyal medya kişiliklerini ifade etse de, birçok başka kişi de etkileme gücüne sahiptir. Influencer’lar arasında ünlüler ve haber sunucuları gibi kamu figürleri de yer alabilir. Etkileri, kelime seçimleri, giyim tarzları ve görsellerinin yanı sıra öncelik verdikleri ve dikkat çektikleri hikayeler aracılığıyla görülebilir ve deneyimlenebilir.

“Etki”, yalnızca Instagram ve TikTok gibi sosyal medya uygulamalarında değil, aynı zamanda Google gibi arama motorunda en üst sıralarda yer alan sonuçlar, bir sonraki video veya gönderiyi öne çıkaran öneri sistemleri ve medyada belirli haber başlıklarının odak noktası olması yoluyla da gerçekleşir. Etkili mesajlar, WhatsApp gibi popüler sohbet uygulamalarında da paylaşılabilir.

Bir politikacı da, seçimlere katılırken bile önemli bir etkiye sahip olabilen bir tür “etkileyici”dir. Siyasi kampanyalar, potansiyel seçmenlere ulaşmak için büyük miktarda para harcarlar; öyle ki, belirli grupları belirlemelerine ve hedeflemelerine yardımcı olmak için koca bir sektör oluşmuştur. Aslında, teknoloji odaklı siyasi ikna alanında çalışan 500’den fazla belgelenmiş şirket bulunmaktadır. Bu, hizmetlerini politikacılara ve siyasi kampanyalara sattıkları ve görüşlerinizi -ve oyunuzu- etkileyebileceklerini iddia ettikleri anlamına gelir.

Siyasi ikna alanında çalışan şirketler, geleneksel etkileme yöntemlerini daha ucuz, daha hızlı, daha ikna edici ve daha otomatik hale getirmek için yapay zekayı büyük ölçekte deniyorlar. Bu da bu işi daha da belirsiz, daha az şeffaf ve düzenlenmesi daha zor hale getiriyor. İşler hızla büyüyor ve finansal ödüller muazzam.

İnsanların dikkatini çekmek için yapay zekayı kullanmak

Size ürün satmak için kullanılan tekniklerin aynısının oyunuzu almak için de kullanılması sizi şaşırtmayabilir. Ancak, bu yöntemlerin ne kadar çok dijital yöntemle yapıldığını ve bunların ne kadar zor fark edildiğini görünce şaşırabilirsiniz. Google veya Bing gibi bir arama motoruna girdiğiniz terimlerden bilgi toplanabilir. ChatGPT gibi araçlarla, daha gelişmiş ve ayrıntılı arama terimleri bile kim olduğunuz ve nelere önem verdiğiniz konusunda daha fazla bilgi sağlayabilir.

Siyasi etki alanında çalışan işletmeler, seçmenleri etkilemek, para toplamak ve oy kullanmaya teşvik etmek için yeni teknikler geliştiriyor ve şimdi yapay zeka ile optimize edilecek çok daha fazla şey var. “Etki endüstrisi”, zamanla daha etkili ve sayıca artan, milyonlarca insana ulaşan sayısız yapay zeka destekli ikna aracına sahip. Bu yöntemlerden birkaçına kendinizi maruz bırakarak ve bunlara aşina olarak, etki endüstrisinin bu işi kitlesel ölçekte nasıl yaptığını daha iyi anlayabilirsiniz.

Siyasi ikna yöntemleri, teknolojiler ilerledikçe değişiyor ve gelişiyor. İşte keşfedebileceğiniz yöntemlerden sadece birkaçı.

Yapay zekâ, size özel içerik oluşturmak için kullanılabilir: Genel ortak noktalara dayalı olarak geniş insan gruplarına ulaşmak yerine, yapay zekâ destekli araçlar, her bireye en uygun şekilde otomatik olarak mikro hedefleme yapmayı mümkün kılar.

Yapay zekâ, siyasi partilerin işini yapmak için kullanılabilir: Bazı şirketler, adaylar için konuşmalar yazmak, seçmenlere mesajlar iletmek ve hatta tüm kampanya stratejilerini oluşturmak için yapay zekâ araçlarını siyasi partilere pazarlıyor. Bu, mesaj üretimini daha “verimli” hale getirebilirken, aynı zamanda bu yeni araçların insan gözetimi altında olup olmadığı ve müdahale potansiyeli gibi bazı endişeleri de gündeme getiriyor.

Yapay zekâ, bir siyasi adayı daha çekici, genç ve eğlenceli göstermek için kullanılabilir: Bir adayın “dijital avatarları”, ses ve görüntüsünün küçük bir örneğiyle oluşturulabilir ve daha sonra potansiyel bir seçmene adıyla veya ana dilinde veya lehçesinde hitap eden özel mesajlar oluşturmak için kullanılabilir. Bu yapay zekâ tarafından oluşturulan mesajlar o kadar ikna edici olabilir ki, “gerçek” politikacı ile avatarı arasındaki çizgiyi bulanıklaştırır.

Siyasetçilerin işlerini yürütmek ve seçmenlere ulaşmak için yapay zekayı kullanmaları hakkında ne düşünüyorsunuz?Gerçeği ve yapay zekanın eserini ayırt etmenize yardımcı olacak ne tür bilgiler veya etiketler istersiniz?

İkna edici performanslar

Siyasi adayların veya ekiplerinin kampanyalarında sosyal medya platformlarını ve yapay zeka araçlarını kullanması sadece fütüristik bir vizyon değil, günümüzdeki bir uygulamadır. 2024, dünya çapında birçok seçimin yapıldığı ve yapay zekanın siyasi kampanyalarda kullanımının manşetlere taşındığı büyük bir siyaset yılıydı. 2024’te birkaç örnek gördük.

Bir ABD Kongre adayı, sosyal medyasında merhum Dr. Martin Luther King Jr.’ın kendisini desteklediği izlenimi veren bir video yayınladı; ancak bu yapay zeka tarafından oluşturulmuş bir ses klonuydu ve tepki çekti. Popüler ABD şarkıcısı Taylor Swift’in Donald Trump’ın başkanlık adaylığını desteklediğini gösteren yapay zeka tarafından oluşturulmuş görüntüler, Trump’ın kendisi tarafından paylaşıldı. ABD’de yapay zeka tarafından oluşturulmuş bir otomatik arama, ABD Başkanı Joe Biden’ı taklit ederek binlerce seçmene ön seçimlerde oy kullanmamalarını tavsiye etti. Bunun bir aldatmaca olduğu ortaya çıkana kadar büyük bir kafa karışıklığına neden oldu.

Pakistanlı siyasetçi İmran Han hapiste olmasına ve seçimlere katılmasının yasaklanmasına rağmen, kampanya ekibi eski görüntüler ve ses klonlama yöntemiyle oluşturulmuş ses kayıtlarını kullanarak sanki o konuşma yapıyormuş gibi göstermeyi başardı. Videolar “yetkili yapay zeka sesi” olarak etiketlendi. Konuşmaların yazımında veya gözden geçirilmesinde bir rolü olup olmadığı net değil. Endonezya’nın 2024 seçimlerinde, özellikle genç seçmenlerin dikkatini çekmede, yapay zeka tarafından oluşturulan dijital avatarların kullanımı ön plana çıktı. Aday Prabowo Subianto, TikTok da dahil olmak üzere sosyal medyada sevimli bir dijital avatar kullandı ve kamuoyundaki imajını tamamen yeniden markalaştırarak başkanlığı kazandı; büyük insan hakları ihlalleriyle suçlandığını asla anlayamazdınız.

Bunlar, yapay zekanın dünya çapında siyasi etkiyi nasıl şekillendirdiğine dair sadece birkaç örnek. Yerel siyasetçiniz kampanyalarında yapay zeka kullandı mı?

Perdenin arkasına bakın

Üretken yapay zekâ tarafından oluşturulan içerik gerçekçi görünüyor ve kulağa gerçekçi geliyor diye, bu onun hakikat olduğu anlamına gelmez. Çevrimiçi veya akışınızda şok edici, garip veya özellikle sıradışı bir şey görürseniz, çıplak gözle anlamak zor olsa bile, üretken yapay zekâ araçlarının onu oluşturmak veya üzerinde değişiklik yapmak için kullanılmış olması mümkündür.

Korku, iğrenme, hayranlık, öfke ve kaygı gibi yoğun duygular hissetmenize neden olan çevrimiçi görüntüler, videolar ve metinler viral olma olasılığı en yüksek olanlardır. Bu son derece duygusal içerik aynı zamanda tıklama almak ve yanlış bilgiyi yaymak için etkili bir yoldur ve yapay zekâ araçları bu viraliteyi artırmaya yardımcı olabilir. Tepkilerinize dikkat edin ve bu duyguları, gördüğünüz veya okuduğunuz şeyin meşru olup olmadığını doğrulamak için daha fazla zamana ihtiyacınız olduğuna dair bir ipucu olarak alın. Örneğin, bir siyasi adayın yaptığı veya söylediği bir şey sizi şüpheye düşürüyorsa, bunun gerçek olup olmadığını veya yapay zeka tarafından üretilmiş yanlış bilgi olarak zaten çürütülmüş olup olmadığını görmek için biraz daha araştırma yapın.

Uluslararası Gerçekleri Kontrol Ağı gibi bazı küresel kuruluşlara güvenerek, hangi kaynakların yayınladıkları bilgilerin doğruluğunu teyit etmek için ekstra özen gösterdiğini öğrenebilirsiniz. İmzacılar sayfasında, hangi kaynakların listeye girdiğini görmek için ülkenizi arayın.